2015: Het Jaar van het Schaap

Chinees Nieuwjaar valt dit jaar op donderdag 19 februari 2015. Dan begint het Jaar van het Schaap – Geit. Gong Xi Fa Ca – Gelukkig Nieuwjaar !

Meer dan een miljard mensen in China en miljoenen rond de wereld vieren op donderdag 19 februari 2015 de eerste dag van het Chinese Nieuwjaar. Het is de belangrijkste traditionele Chinese feestdag. De viering duurt in totaal 15 dagen en eindigt met het Lantaarn Festival. Ieder jaar wordt geassocieerd met een van de twaalf dieren uit de Chinese dierenriem. In 2015 is dat het schaap (ook wel geit of ram)

Naast China vieren ook landen als Thailand, Indonesië, Maleisië en de Filipijnen het Chinese Nieuwjaar. Over de hele wereld waar grote groepen Chinezen wonen wordt het begin van het nieuwe jaar gevierd. Het is een periode om de goden en je voorvaderen te eren.

Mythologie

het mythologische monster Nian

het mythologische monster Nian

Er zijn verschillende varianten van het mythologische verhaal dat hoort bij de vieringen van het Chinees Nieuwjaar. De meeste verhalen zijn gebaseerd op een lelijk bloeddorstig monster met de naam Xian dat ieder jaar op oudejaarsavond ontstaat om dorpen te verwoesten en bewoners op te eten. Een oude wijze man adviseerde de dorpelingen om het monster af te schrikken door veel lawaai te maken. De dorpelingen staken bamboe in brand, staken voorwerk af en trommelden er flink op los. Het monster werd inderdaad bang van het harde lawaai en de knallen van het vuurwerk en verstopte zich weer in zijn grot. In een andere versie van het verhaal haalde de oude wijze man Nian over om zijn woede op andere monsters bot te vieren en niet op de dorpelingen. Voordat de dorpelingen de oude man op de rug van Nian zagen verdwijnen adviseerde hij de dorpelingen om hun huizen met rood papier te versieren en op de laatste dag van het jaar vuurwerk af te steken zodat Nian weg zou blijven.

Op de eerste dag van het nieuwe jaar begroetten de dorpelingen elkaar met de woorden Guo Nian wat “overleef de Nian” betekent. Deze traditie wordt tegenwoordig nog steeds voortgezet maar Guo Nian betekent nu “vier het nieuwe jaar”.

Astronomie
De Gregoriaanse kalender wie het westen gebruikt wordt in China ook in het dagelijkse leven gebruikt Maar de Chinese kalender wordt nog steeds gebruikt voor verschillende traditionele feestdagen zoals Nieuwjaar en het Maan Festival in de herfst. Ook Chinese astrologen gebruiken de oude kalender nog voor het kiezen van geschikte trouwdata of het plannen van andere speciale gelegenheden.
De Chinese kalender is een zogenoemde lunisolaire kalender. Dat wil zeggen een combinatie van zon- en maankalenders. De Chinese kalender is al erg oud; hij stamt uit de Shang Dynastie omstreeks 1400 v. Christus. De kalender kent verschillende symbolische cycli die vooral door de Chinese astrologie worden gebruikt.

Een maand in de Chinese kalender omvat een enkele maancyclus. De eerste dag van de maand begint op nieuwe maan als er geen zonlicht valt op het deel van de Maan dat naar de Aarde is gericht. Een maancyclus duurt gemiddeld 29,5 dagen dus een Chinese maand duurt 29 of 30 dagen. Gewoonlijk zijn er 12 maanden in een Chinees kalenderjaar. Om in de pas te blijven lopen met de de zonnekalender die gemiddeld 365,25 dagen in een jaar heeft,wordt er iedere twee of drie jaar een extra maand toegevoegd aan de Chinese kalender. Het resultaat is dat het Chinese Nieuwjaar nooit op dezelfde dag valt maar op verschillende dagen tussen 21 januari en 21 februari.

De Chinese Dierenriem

Versiering ter gelegenheid van het Jaar van het Schaap

Versiering ter gelegenheid van het Jaar van het Schaap

Ieder jaar van de Chinese kalender wordt voorgesteld door één van de twaalf dieren uit de Chinese Dierenriem: Rat, Os, Tijger, Konijn (Haas),Draak, Slang,Paard, Schaap (Geit, Ram), Haan, Hond en Varken. In 2015 is het de beurt aan het Schaap. Of, zoals wij in Nederland meestal zeggen, de Geit.

Het schaap (of de Geit of de ram) is één van de meest geliefde dieren van de dierenriem. Het is een aardig en rustig dier dat al sinds de oudheid de mensen voorziet van wol voor kleren.

Beroemdheden die in het jaar van het Schaap zijn geboren:
De beeldhouwer Michelangelo, de schrijver Mark Twain, de uitvinder Thomas Edison, de acteurs Julia Roberts, Bruce Willis en Matt LeBlanc. Keizer Tazong uit de Tang Dynasty 618 – 907, Koning Wei uit de China’s Drie Koninkrijken-periode 220 – 200, Keizerin Dowager Cixi en Yue Fei, een generaal uit de Zuidelijke Song Dynastie 127 – 1279.
De viering van het Chinese Nieuwjaar duurt 15 dagen. Van de eerste dag dat het Nieuwe Maan is tot de vijftiende dag (de eerste dag het het Volle Maan is). Iedere dag heeft een speciale betekenis die afhangt van lokale tradities. Maar voordat het nieuwe jaar begint worden de huizen allemaal grondig gepoetst om ongeluk te verwijderen en voorspoed te verwelkomen. Op oudejaarsavond is de hele familie bij elkaar en worden er lekkere dingen gegeten en wordt er om middernacht het traditionele vuurwerk afgestoken.
In de dagen die volgen vinden er parades plaats met veel muziek en traditionele draken dansen als hommage aan de voorouders en de goden. De kinderen krijgen geld in speciale rode enveloppen en de familie geeft elkaar cadeautjes en brengen bezoekjes aan elkaar.
De festiviteiten krijgen een hoogtepunt o de vijftiende dag met het Lantaarn- of Lampionnenfestival. Op deze avond, als het Volle Maan is, gaan families de straat op met zelfgemaakte lampionnen.

Samengevat:

Traditionele rode enveloppen

Rode enveloppen worden in China traditioneel gebruikt om geld in te overhandigen. Niet alleen met Nieuwjaar maar bij alle belangrijke gelegenheden zoals verjaardagen en bruiloften.

Het Chinese Nieuwjaar valt dit jaar op 19 februari 2015. Van alle Chinese feestdagen is dit de belangrijkste dag. De festiviteiten duren vijftien dagen en eindigen met het Lantaarn- of Lampionnenfestival. De Chinese kalender is een zon-maan kalender hetgeen er toe leidt dat Chinees Nieuwjaar niet iedere dag op dezelfde dag valt maar ergens tussen 21 januari en 21 februari. Ieder Chinees jaar wordt geassocieerd met een van de twaalf dieren van de Chinese dierenriem. In 2015 vieren we het jaar van het Schaap (Geit).

 

 

Eerste publicatie: 15 februari 2015