Cassini fotografeert Pan – ravioli in de ruimte

De Cassini-sonde die aan zijn laatste maanden bij Saturnus bezig is heeft nieuwe, ongekend mooie foto’s gemaakt van de kleine maan Pan. De maan heeft wat weg van een dumpling of Italiaanse ravioli. De foto werd gemaakt op 7 maart 2017 op een afstand van 24.572 kilometer. Pan heeft een doorsnede van 25 kilometer. Het zijn de meest nabije foto’s die ooit van de maan zijn gemaakt en ze helpen astronomen met het karakteriseren van de vorm en de geologische samenstelling.

Pan is niet de enige van de meer dan 60 bekende manen met een vreemd uiterlijk. Zo heeft ook de maan Japetus die een doorsnede heeft van 1470 kilometer, een band om zijn evenaar lopen met als gevolg dat hij op een walnoot lijkt. En dan is daar ook nog de maan Mimas, met een doorsnede van 395 kilometer, die erg veel lijkt op de Death Star uit de Star Wars films. Op de maan bevindt zich namelijk een gigantische krater die ongeveer eenderde van de maan bedekt.

De Saturnusmaan Pan

Pan, gefotografeerd door de Cassini-sonde op 7 maart 2017 vanaf een afstand van ruim 4.000 kilometer. Credit: NASA/JPL-Caltech/Space Science Institute

Maar ook op andere gebieden zitten de manen van Saturnus vol verrassingen. De grootste maan Titan bijvoorbeeld is na de Aarde het enige object in het zonnestelsel waar stabiele vormen van vloeistoffen voorkomen aan het oppervlak. De meren en zeeën van Titan zijn gevuld met vloeibare koolwaterstoffen en niet met water.

De Saturnusmaan Enceladus heeft een ondergrondse maan van vloeibaar water onder zijn ijsachtige korst. Dit is een potentieel bewoonbare omgeving waar astrobiologen graag monsters van zouden willen nemen. Omdat er geisers aan de zuidpool van Enceladus water de ruimte inspuiten zou een ruimtesonde deze monsters kunnen verzamelen zonder te hoeven landen op de maan. De geisers aan de zuidpool van Enceladus blazen grote hoeveelheden waterdamp, organische moleculen en ander materiaal vanuit de ondergrondse oceaan de ruimte in.

De Cassini-missie heeft ons heel veel geleerd over Saturnus en zijn manen. De missie kostte een slordige 3,2 miljard dollar en is een gezamenlijk project van de NASA, de ESA en de Italiaanse ruimtevaartorganisatie. Cassini arriveerde in juli 2004 bij Saturnus en heeft sinds die tijd de planeet, zijn ringen en de manen bestudeerd.

In april 2017 begint de Cassini aan zijn “Grote Finale” de bestaat uit 22 banen tussen de wolkentoppen van Saturnus en de binnenste ring. Op 15 september 2017 duikt de verkenner de atmosfeer van Saturnus in en komt er een einde aan een langdurige en zeer succesvolle missie bij de planeet met de ringen.

Eerste publicatie: 11 maart 2017