De sterrenhemel van juli 2022

Wij, waarnemers op het noordelijk halfrond, hebben deze maand nog steeds last van zogenoemde grijze nachten. Het wordt niet volledig donker. Wel zijn er in de eerste helft van de maand nog mogelijkheden om oplichtende nachtwolken te kunnen zien. Het oplichtende nachtwolken seizoen duurt  6 – 8 weken rond de zomersolstice.

Op 4 juli om 09:11 uur bereikt de Aarde zijn aphelium. Dit is het verste punt in zijn jaarlijkse baan om de Zon. De afstand tussen Aarde en Zon bedraagt dan 152.098.445,06 kilometer.

Geschiedenis

  • 23 juli 2020 – China lanceert vanaf de Wenchang Spacecraft Launch Site de Tianwen-1. Deze ruimtesonde gaat op weg naar Mars.
  • 22 juli 1972 – De Sovjet-Russische Venera 8 wordt de tweede ruimtesonde die een geslaagde landing maakt op Venus. De ruimtesonde stuurde gedurende 50 minuten gegevens terug naar de Aarde.
  • De ruimtesonde Hayabusa 2, die in december 2020 materiaal van de asteroïde 162173 Ryugu terugbracht naar de Aarde zal in juli 2026 een scheervlucht maken langs de asteroïde 98943 CC21 en in juli 2031 langs de asteroïde 1998 KY26 scheren.

Kaart van de actuele sterrenhemel

De positie van de kaart is voor Geleen, de huidige thuisbasis van Kuuke, maar de kaart is ook goed bruikbaar voor andere delen van Nederland.

Gebruik:

  • Klik op de datum/tijd om deze te veranderen
  • Klik op de coördinaten om een andere locatie te kiezen
  • Klik en sleep op de kaart om een ander deel van de sterrenhemel te bekijken
  • Klik op de kaart en druk dan op ? op je toetsenbord om een lijst te krijgen met alle commando’s die je m.b.v. het toetsenbord kan uitvoeren

Waarnemen

De Maan in juli 2022

MaanfaseDatumTijdAfstand tot de Aarde (km)
Eerste kwartier7 juli 202204:15381.171
Volle Maan (supermaan)13 juli 202220:38363.666
Laatste kwartier20 juli 202216:19389.491
Nieuwe Maan28 juli 202219:55403.502

Zie ook Kuuke’s Maan kalender

  • Op 3 juli reist de maan door het sterrenbeeld Leeuw – Leo en passeert op 4,9° ten noorden van Regulus.
  • Op 7 juli passeert de Maan 4,9° te noorden van Spica in het sterrenbeeld Maagd – Virgo. Dit vindt overdag plaats.
  • Op 11 juli, het is dan twee dagen voor Volle Maan, passeert de Maan 3,0° ten noorden van de ster Antares in het sterrenbeeld Schorpioen – Scorpius.
  • Op 15 juli, twee dagen na Volle Maan, passeert de Maan op 4,1248 ten zuiden van Saturnus. Dit vindt plaats in het sterrenbeeld Steenbok – Capricornus.
  • Op 19 juli, we naderen dan het Laatste kwartier, kunnen we de Maan op 2,2° ten zuiden van Jupiter vinden.
  • Op 21 juli bevindt de Maan zich 1,1° te noorden van Mars en een dag later slechts 0,2° ten noorden van Uranus.
  • Op 24 juli is de smalle maansikkel op 7,4° ten noorden van Aldebaran in het sterrenbeeld Stier – Taurus te vinden.
  • Op 26 juli zien we de Maan 4,2° ten noorden van Venus en de dag erna, het is dag slechts 1 dag voor Nieuwe Maan, zien we de smalle maansikkel 2,2° ten zuiden van Pollux in het sterrenbeeld Tweelingen – Gemini.

De Bokkenmaan

In Angelsaksische landen werd de Volle maan van deze maand ook wel de Bokkenmaan genoemd. Die term is afkomstig van het feit dat in deze periode de nieuwe geweien van herten beginnen aan te groeien. Maar deze Volle Maan heeft veel meer betekenissen. Zo noemen de Chippewa en de Ojibwe van de Great Plains in de Verenigde Staten deze maand de Frambozenmaan. De Arapaho van de Great Plains en de Omaha van de Central Plains (ook in de Verenigde Staten) noemen deze Volle Maan “de maan wanneer de buffel brult”. Bij ons is de Volle Maan van juli ook bekend als de Donder Maan, de Hooi Maan en de Wort Maan.

Zichtbaarheid van het International Space Station

De volgende link geeft je een tabel voor de zichtbaarheid van het International Space Station (externe link, opent in nieuw venster, NASA-website) voor de komende dagen. De gegeven tijden gelden strikt genomen voor Maastricht.

De planeten in juli 2022

Mercurius

Mercurius bevindt zich aan het begin van de maand in het sterrenbeeld Stier – Taurus maar beweegt zich snel richting de Zon. Op 16 juli is de planeet in bovenconjunctie. Mercurius is de gehele maand niet waarneembaar.

Venus

Venus wordt steeds beter zichtbaar aan de ochtendhemel. In het begin van de maand bevindt de planeet zich nog in het sterrenbeeld Stier – Taurus maar aan het eind van de maand komt de planeet samen met de sterren van Tweelingen – Gemini vroeg in de ochtend in het noordoosten op. De planeet heeft een visuele helderheid van magnitude -3,8.

Mars

Mars verplaatst zich van Vissen naar de Ram. De helderheid neemt toe van magnitude 0,5 naar 0,2. De planeet is in de tweede helft van de maand zichtbaar.

Jupiter

Jupiter is aan de ochtendhemel te zien maar wordt in de late avond steeds beter zichtbaar. De planeet bevindt zich op de grens van Vissen en Walvis en begint op 29 juli aan zijn retrograde beweging aan de sterrenhemel.

Saturnus

Saturnus is aan zijn retrograde beweging in het sterrenbeeld Ram – Aries bezig. De planeet heeft een visuele helderheid van magnitude 0,6 tot 0,4. De planeet komt omstreeks middernacht op en tegen het einde van de maand is dat al omstreeks 22 uur.

Uranus

Uranus heeft een visuele helderheid van magnitude 5,8. De planeet bevindt zich nog steeds in het sterrenbeeld Ram – Aries. Zoek de planeet in de ochtendschemering op.

Neptunus

Neptunus bevindt zich in het sterrenbeeld Vissen – Pisces en heeft een visuele helderheid van magnitude 7,9. De planeet is in de nacht op te zoeken.

De sterrenhemel in juli 2022

De sterrenhemel boven de noordelijke horizon

De sterrenhemel boven de noordelijke horizon in juli
De sterrenhemel boven de noordelijke horizon in juli. De kaart is gemaakt voor 15 juli 23 uur.

Aan de noordelijke horizon bevinden zich deze maand geen heldere sterren. Het noorden wordt deze maand gedomineerd door de heldere ster Capella van het sterrenbeeld Voerman – Auriga. De ster staat laag in boven de horizon. In het noordoosten zijn de sterrenbeelden Andromeda en Perseus te zien. Boven deze twee sterrenbeelden het W-vormige sterrenbeeld Cassiopeia. De sterrenbeelden Kleine Beer – Ursa Minor en Cepheus taan hoog in het noorden.

De sterrenhemel boven de oostelijke horizon

De sterrenhemel boven de oostelijke horizon in juli
De sterrenhemel boven de oostelijke horizon in juli. De kaart is gemaakt voor 15 juli 23 uur.

In het noordoosten beginnen de sterren van het grote Herfstvierkant van het sterrenbeeld Pegasus zichtbaar te worden. Zeer hoog in het oosten bevindt zich het sterrenbeeld Zwaan – Cygnus met de heldere ster Deneb. Ook de andere twee sterren van de Zomerdriehoek, de heldere sterren Wega van het sterrenbeeld Lier en Altair van het sterrenbeeld Arend – Aquila staan hoog aan de hemel.

De sterrenhemel boven de zuidelijke horizon

De sterrenhemel boven de zuidelijke horizon in juli
De sterrenhemel boven de zuidelijke horizon in juli. De kaart is gemaakt voor 15 juli 23 uur.

Aan de zuidelijke sterrenhemel is Antares van het sterrenbeeld Schorpioen – Scorpius de helderste ster. Helaas kunnen we in ons land alleen het noordelijkste deel van de schorpioen zien, een groot deel van het lijf zal niet boven de horizon uitkomen. In het zuidoosten komen de eerste sterren van het sterrenbeeld Boogschutter – Sagittarius boven de horizon uit. Het sterrenbeeld Slangendrager – Ophiuchus staan hoger aan de hemel. Boven de Slangendrager het grote sterrenbeeld Hercules.

De sterrenhemel boven de westelijke horizon

De sterrenhemel boven de westelijke horizon in juli
De sterrenhemel boven de westelijke horizon in juli. De kaart is gemaakt voor 15 juli 23 uur.

Boven de zuidwestelijke horizon kunnen we de heldere ster Spica van het sterrenbeeld Maagd – Virgo zien. Boven de Maagd bevindt zich het vliegervormige sterrenbeeld Ossenhoeder – Boötes met de heldere oranjerode ster Arcturus. Hoog in het noordwesten is het sterrenbeeld Grote Beer – Ursa Major te zien. In het noordwesten verdwijnt het sterrenbeeld Leeuw – Leo onder de horizon.

De sterrenhemel boven je hoofd

Deze maand staan de heldere sterren Wega van het sterrenbeeld Lier – Lyra en Deneb van het sterrenbeeld Zwaan – Cygnus hoog aan de hemel. Dicht bij het zenit is ook de kop van het sterrenbeeld Draak – Draco te zien. Daarnaast staan het grote, onopvallende sterrenbeeld Hercules ook hoog aan de hemel.

Meteorenzwermen

Deze maand zijn er vier periodieke meteorenzwermen actief. De α-Capricorniden, die zowel op het noordelijk als het zuidelijk halfrond zichtbaar zijn en soms heldere vuurballen produceren, zijn actief tussen ongeveer 3 juli en 15 augustus. Ze hebben een maximum op 30 juli maar dit is erg zwak met ongeveer 5 meteoren per uur. Tijdens dit maximum hebben we weinig last van storend maanlicht. De meteorenzwerm wordt veroorzaakt door de komeet 169P/NAT. Dit is een van de kometen die door het Near-Earth Asteroid Tracking (NEAT)-programma van de NASA is gevonden.

De twee meteorenzwerm van deze maand zijn de Zuidelijke δ-Aquariden. Ook deze meteorenzwerm is op beide halfronden zichtbaar. Ook de Zuidelijke δ-Aquariden hebben hun maximum op 30 juli en ze zijn actief tussen 12 juli en 23 augustus. Tijdens het maximum zijn er onder goede omstandigheden wat meer meteoren te verwachten dan bij de α-Capricorniden. De moederkomeet van deze meteorenzwerm is onbekend maar men vermoedt dat het om de komeet 96P/Macholz gaat.

Tussen 15 juli en 10 augustus zijn ook de Piscis Austriniden actief. Deze meteorenzwerm is op onze breedtegraden niet zichtbaar. De Piscis Austriniden hebben hun maximum op 28 juli. Het is een kleine zwerm die tijdens het maximum slechts enkele meteoren per uur produceert. Het is niet bekend waar de Piscis Austriniden vanaf stammen.

De vierde en laatste meteorenzwerm zijn de beroemde Perseïden. Deze meteorenzwerm heeft zijn maximum omstreeks 12-13 augustus maar is vanaf ongeveer 17 juli actief.