Elnath in de hoorns van de Stier

Elnath in het sterrenbeeld Taurus - Stier
Elnath – Beta Tauri – is de noordelijke punt van de hoorns van de Stier.

Als we in augustus richting zuiden kijken dan kijken we in de richting van het centrum van ons sterrenstelsel. In januari en februari kijken we in tegenovergestelde richting naar de meest nabije rand van ons sterrenstelsel en de ster Elnath in het sterrenbeeld Taurus – Stier bevindt zich ongeveer 3 graden van dit punt.

Op zoek naar Elnath

De ster Elnath is gemakkelijk te vinden uitgaande van de kop van de ster. Deze kop heeft de vorm van een V en als je één eind van de V verlengd dan kom je bij Elnath uit. Elnath wordt ook aangeduid als Beta Tauri omdat het, na de rode ster Aldebaran, de op één na helderste ster van het sterrenbeeld Stier is. Elnath is niet zo helder als Aldebaran en heeft een blauwwitte kleur.

Als je de kop van de stier niet kan vinden dan zoek je eerst het sterrenbeeld Orion op. Dit sterrenbeeld is in januari en februari goed te herkennen aan de drie gordelsterren. Trek een denkbeeldige lijn van deze drie gordelsterren naar Aldebaran en de V-vormige groep sterren in het verlengde van de kop van de stier. De buitenste twee sterren van deze vorm zijn de punten van de hoorns van de stier en Elnath is de noordelijkste en helderste ster van de hoorns.

Het sterrenbeeld Taurus – Stier is gedurende de wintermaanden zichtbaar. Midden december staat Elnath recht tegenover de Zon en dat betekent dat de ster dan opkomt bij zonsondergang en ondergaat bij zonsopkomst. In januari en februari is de ster al boven de horizon als de zon ondergaat en omstreeks juni is Elnath niet meer zichtbaar. Dit is overigens de enige maand dat we de ster helemaal niet kunnen zien, de andere maanden van het jaar kunnen we altijd wel een glimp van deze ster opvangen.

Elnath bevindt zich een beetje ten noorden van de ecliptica, het pas dat de Zon aflegt met de sterren als achtergrond en omdat de baan van de Maan zich altijd nabij de ecliptica bevindt passeert deze Elnath iedere maand wel. Heel af en toe kan de Maan Elnath bedekken. De eerstvolgende bedekking zal op 23 september 2013 plaatsvinden en dat is dan ook meteen de start van een serie maandelijkse bedekkingen die tot april 2027 zullen duren.

Hoe bepaal je het anticenter van ons sterrenstelsel?

Het anticenter van ons sterrenstelsel bevindt zich ongeveer 3 graden ten oosten van Elnath. Drie graden komen ongeveer overeen met de breedte van je duim op armlengte afstand. We hebben het hier niet over een precieze plaats maar alleen maar over een richting aan de sterrenhemel. Elnath bevindt zich op een afstand van ongeveer 130 lichtjaar en de buitenwijken van ons sterrenstelsel zijn vele duizenden lichtjaren van ons verwijderd.

Het anticenter bevindt zich overigens helemaal niet in het sterrenbeeld Taurus – Stier maar in het aangrenzende sterrenbeeld Auriga – Voerman. Elnath maakte overigens vroeger, als Gamma Tauri, deel uit van Auriga.

Elnath in de wetenschap

Elnath is een heldere witte ster die neigt naar het blauw en deze kleur duidt op een hoge oppervlaktetemperatuur van ongeveer 13.600 Kelvin (het oppervlak van onze geelgekleurde Zon heeft een temperatuur van ongeveer 5800 Kelvin). Elnath heeft een massa van 4,5 zonsmassa en een lichtkracht van 700 * de lichtkracht van de Zon.

Meer over Elnath

 

Eerste publicatie: 24 januari 2018