Grote “knipperende” ster gevonden richting centrum Melkweg

Artist impressie van de dubbelster VVV-WIT-08
Artist impressie van de dubbelster VVV-WIT-08 Credit: Amanda Smith, University of Cambridge.

Een gigantische ster, VVV-WIT-08 genaamd, vertoonde in 2012 een vloeiende, eclipsachtige daling in helderheid tot een diepte van 97%. De minimale helderheid vond plaats in april 2012 en de totale duur van de gebeurtenis was enkele honderden dagen. Dit blijkt uiteen analyse van de VISTA-Veranderlijken in het Via Lactea onderzoek (VVV). Dit is een project waarbij gebruik wordt gemaakt van de Engelse VISTA-telescoop in CHILI die wordt beheerd door de ESO.

VVV-WIT-08 is een reuzenster die meer dan 25.000 lichtjaar van de Aarde is verwijderd en die zich in de richting van het sterrenbeeld Sagittarius – Boogschutter bevindt.

De ster behoort mogelijk tot een nieuwe klasse van “knipperende” dubbelsterren waarin een reuzenster, een ster die 100 keer groter is dan onze Zon, met een periode van enkele tientallen jaren wordt bedekt door een nog onbekende begeleider.

De begeleider, dat kan een andere ster of een planeet zijn, is omringd door een ondoorzichtige schijf die de reuzenster bedekt waardoor die aan de sterrenhemel verdwijnt en weer zichtbaar wordt.

Omdat de ster zich in een dichtbevolkt gebied van ons sterrenstelsel bevindt overwogen de onderzoekers of er niet simpelweg een ander groot object voorlangs de ster kon hebben bewogen. Echter, uitgevoerde simulaties toonden aan dat er voor die verklaring een onwaarschijnlijk groot aantal donkere objecten in het centrum van ons sterrenstelsel nodig zijn.

Er is al langer een ander sterrenstelsel van dit type bekend. De reuzenster Epsilon Aurigae wordt elke 27 jaar gedeeltelijk verduisterd door een enorme schijf van stof. De helderheid van de ster neemt dan ongeveer 50% af.

Een tweede voorbeeld is de ster TYC 2505-67-1 die enkele jaren geleden is gevonden. Deze ster heeft het huidige record voor het eclipserende dubbelstersysteem met de langste omlooptijd, namelijk 69 jaar. Een record dat mogelijk door VVV-WIT-08 kan worden verbroken.

Volgens de onderzoekers worden er af en toe veranderlijke sterren gevonden die niet in een gevestigde categorie passen. Astronomen hebben geen idee hoe deze knipperende reuzen zijn ontstaan.

Er zijn zeker meer van dergelijke sterren te vinden maar de uitdaging is nu om uit te zoeken wat de verbogen metgezellen zijn en hoe ze worden omringd door schijven, ondanks dat ze zo ver van hun gigantische ster draaien.

Het onderzoek is gepubliceerd in de Monthly Notices of the Royal Society.

Artikel: Leigh C. Smith et al. 2021. VVV-WIT-08: the giant star that blinked. MNRAS 505 (2): 1992-2008; doi: 10.1093/mnras/stab1211

 

Eerste publicatie: 12 juni 2021
Bron: Sci-News