De manen van Uranus

De planeet Uranus heeft 27 bekende manen waarvan het merendeel pas is ontdekt in het ruimtevaarttijdperk. Ze variëren in grootte van Titania die een diameter heeft van 1579 kilometer tot Cupido die een diameter van slechts 18 kilometer heeft. Alle manen van Uranus zijn, geheel volgens de richtlijnen van de Internationale Astronomische Unie, vernoemd naar karakters uit de toneelstukken van William Shakespeare of karakters uit het toneelstuk “Rape of the Lock” van Alexander Pope.

Continue reading

Hoe Uranus aan zijn naam kwam

De periode van ongeveer de 16-de tot de 18-de eeuw stond bekend als de Wetenschappelijke Revolutie. Het was een periode waarin heel veel wetenschappelijke ontdekkingen werden gedaan. Er werden grote stappen gezet in de wiskunde, de chemie en de natuurwetenschappen maar er waren ook diverse grote ontdekkingen op het gebied van de astronomie. Zo veranderde ons begrip over de grootte en de structuur van ons zonnestelsel significant. Neem nu de ontdekking van Uranus. Deze planeet was in het verleden al verschillende malen door astronomen waargenomen maar het duurde tot de geboorte van de moderne astronomie voordat men de ware aard er van begreep. Met de ontdekking in de 18-de eeuw door William Herschel kreeg de planeet ook een officiële naam …

Continue reading

Hoogste tijd dat 2007 OR10 een definitieve naam krijgt

Dwergplaneten blijven een beetje mysterieus. Met uitzondering van Ceres die zich in de asteroïdengordel tussen Mars en Jupiter bevindt, vinden we alle leden van deze aparte klasse van kleine planeten voorbij de baan van Neptunus. Ze bevinden zich ver weg van de Aarde, ze zijn koud en klein en dat zorg er voor dat ze zelfs met grote telescopen lastig te bestuderen zijn. Het is dus geen wonder dat astronomen ze pas de laatste tientallen jaren beginnen te ontdekken. Pluto is een heel mooi voorbeeld van de ongrijpbaarheid van dwergplaneten. Voordat de New Horizons van de NASA in 2015 een bezoek bracht aan de grootste dwergplaneet was het niet meer dan een wazig vlekje.

Continue reading

13 maart 1781: de ontdekking van Uranus

William Herschel ontdekte tijdens zijn zoektocht tussen de sterren dat er een object was dat bewoog ten opzichte van de achtergrond. Het was de eerste planeet sinds de oudheid die werd ontdekt. Op 13 maart 1781 werd de zevende planeet van het zonnestelsel, Uranus, per toeval ontdekt. De Britse astronoom William Herschel was bezig met een onderzoek van alle sterren die een helderheid van magnitude 8 hadden. Sterren dus die te zwak zijn om met het blote oog waargenomen te worden. Hij ontdekte een object dat in de tijd bewoog ten opzichte van de achtergrond van sterren. Dit betekende dat het object veel dichter bij moest zijn dan de sterren. In eerste instantie dacht Herschel dat hij een komeet had …

Continue reading

Wie was William Herschel?

William Herschel werd op 15 november 1738 geboren. Hij was componist maar werd het beroemdst om zijn astronomische werk. In 1781 ontdekte hij de planeet Uranus en in 1785 de beweging van de Zon in ons sterrenstelsel. In 1804 ontdekte hij de begeleider van de ster Castor in het sterrenbeeld Tweelingen – Gemini. Ook was hij de eerste die infrarode straling waarnam. Herschel is verder bekend als de ontdekker van heel veel sterrenstelsels, sterrenhopen en nevels. Een groot deel van zijn leven wijdde hij aan het bestuderen van de sterrenhemel en het nauwkeurig vastleggen van zijn waarnemingen. Afgeleiden van zijn catalogi worden tegenwoordig nog steeds gebruikt.

Continue reading

Wie was Charles Messier?

Iedere amateurastronoom kent wel de naam Charles Messier, de Franse astronoom en kometenjager die vermoedelijk de meest gebruikte catalogus van objecten aller tijden heeft samengesteld. Maar wat weten we nu precies over de man? Charles Messier werd geboren op 26 juni 1730. Hij was de tiende zoon van een gezin van twaalf. Hij kwam uit een rijk gezien uit de Lorraine streek in Frankrijk. Zelfs voor de rijken waren het destijds moeilijke tijden. De helft van zijn broers en zussen stierf toen Charles nog jong was. Toen hij 11 was stierf ook zijn vader en werd hij verder opgevoed door zijn 24 jarige broer Hyacinthe die toen bij de marine werkte.

Continue reading

Wat is de asteroïdengordel?

In de achttiende eeuw leidden waarnemingen van de toen bekende planeten Mercurius, Venus, Aarde, Mars, Jupiter en Saturnus er toe dat astronomen een patroon herkenden in hun banen. Dit leidde uiteindelijk tot de wet van Titius-Bode die de afstand tussen de planeten voorspelde. Deze wet toonde een gat aan tussen de banen van Mars en Jupiter die uiteindelijk leidde tot een hele belangrijke ontdekking. Na het ontdekken van verschillende grotere objecten begonnen astronomen ook steeds meer kleine objecten te zien tussen de banen van Mars en Jupiter. Dit leidde tot het ontstaan van de term “asteroïde” (voor het eerst voorgesteld door William Herschel) en de term asteroïdengordel.

Continue reading

Oberon – maan van Uranus

Uranus heeft momenteel 27 bevestigde manen waarvan Oberon de buitenste is. Oberon is ook de op één na grootste en de op één na zwaarste maan van Uranus en de negende maan in massa vin ons zonnestelsel. Oberon is vernoemd naar de mythische koning van de feeën. Ontdekking en naamgeving Oberon werd in 1787 ontdekt door William Herschel. Hij ontdekte de maan tegelijkertijd met de maan Titania. Hij claimde toen nog vier andere manen te hebben ontdekt maar die waarnemingen werden niet bevestigd en dus niet erkend door de Royal Astronomical Society. Het duurde tot bijna 50 jaar na de ontdekking dat een andere astronoom dan Herschel de manen waarnam.

Continue reading

Umbriël – maan van Uranus

Ontdekking Umbriël werd samen met Ariël op 24 oktober 1851 ontdekt door de Engelse astronoom William Lassell. Deze ontdekking werd ook opgeëist door William Herschel die al de manen Titania en Oberon op zijn naam had staan maar deze waarnemingen werd nooit bevestigd en dus niet geaccepteerd. Naamgeving Net zoals alle 27 manen van Uranus is Umbriël vernoemd naar een personage uit de werken van Alexander Pope en William Shakespeare. Deze namen werden voorgesteld door John Herschel, de zoon van William Herschel, toen die de manen Titania en Oberon ontdekte. Umbriël verwijst naar een donkere melancholische geest uit “The Rape of the Lock” en stamt af van het Latijnse Umbra dat schaduw betekent. De naam is treffend voor het donkere …

Continue reading

Titania – maan van Uranus

Titania is de grootste maan van Uranus. Het is één van de eerste manen die rond Uranus werden ontdekt. De maan is vernoemd naar de fictieve koningin van de feeën. Ontdekking en naamgeving William Herschel ontdekte Titania op 11 januari 1787. Herschel ontdekte overigens in 1781 Uranus. Op dezelfde dag als hij Titania ontdekte, ontdekte hij ook de maan Oberon, de op één na grootste maan. Herschel rapporteerde tegelijkertijd vier andere manen maar deze weren later door de Royal Astronomical Society als onterecht afgewezen. Het zou bijna vijftig jaar duren voor een andere astronoom dan Herschel de manen zou waarnemen. In 1848 nam de astronoom William Lassell Titania waar en noemde de maan Uranus I, de eerste maan van Uranus.

Continue reading