Alphecca – de edelsteen van de Noorderkroon

Alphecca is de helderste ster van het sterrenbeeld Noorderkroon – Corona Borealis. Andere namen voor de ster zijn Gemma en Alpha Coronae Borealis, afgekort Alpha Cor Bor. Veel sterren hebben meerdere namen. De helderste ster van de Noorderkroon heet Alphecca maar de ster wordt ook “Gemma” genoemd. Dit betekent “juweel”. De officiële naam van de ster is Alpha Coronae Borealis en dit kan worden afgekort tot Alpha Cor Bor. Bij een heldere hemel en tijdens een donkere nacht is Alphecca de helderste en sprankelendste ster van de halve cirkel van sterren die het sterrenbeeld Corona Boralis – Noorderkroon vormen. In de Griekse mythologie representeert het sterrenbeeld de kroon die door prinses Ariadne werd gedragen.

Continue reading

Zubeneschamali – Beta Librae

Zubeneschamali – Beta Librae – is de helderste ster van het sterrenbeeld Libra – Weegschaal. De ster is net een beetje helderder dan de andere heldere ster in de Weegschaal: Zubenelgenubi. In het bekende Burnham’s Celestial Handbook wordt gezegd dat de ster een groene kleur heeft. Dat wordt soms bevestigd maar net zo vaak ook niet. Zou de ster echt een groene kleur hebben dan is het de enige groene ster die we kennen.

Continue reading

Antares – het hart van de schorpioen

De heldere ster Antares – alpha Scorpii – is een typische ster voor de zomermaanden. De ster bevindt zich in het sterrenbeeld Schorpioen dat hier in Nederland maar gedeeltelijk boven de horizon komt. Scorpius is een van de weinige sterrenbeelden die lijken op wat ze moeten voorstellen. De heldere rode ster Antares markeert het hart van de Schorpioen. Let ook op de twee heldere sterren in de punt van de staart van de schorpioen. Ze vormen samen de stekel van de schorpioen.

Continue reading

Einstein voor het eerst gebruikt om massa van witte dwerg te bepalen

De massa van de ster Stein 2051 B, een witte dwerg op een afstand van ongeveer 18 lichtjaar van de Aarde, is ongeveer 10 jaar lang onderwerp van discussie geweest. Onlangs heeft een groep astronomen een precieze meting gedaan van de massa van de ster door gebruik te maken van een kosmisch fenomeen dat voor het eerst door Albert Einstein werd voorspeld. De onderzoekers berekenden de massa van de ster door zorgvuldig getimede waarnemingen te doen als Stein 2051 B een andere verder weg staande ster bedekte. De waarnemingen werden gedaan met de Hubble Space Telescope. Tijdens de bedekking lijkt het alsof de achtergrond ster van positie veranderd, zo te zeggen een stapje opzij doet, ofschoon de werkelijke positie aan …

Continue reading

Zubenalgenubi – de alpha ster van de Weegschaal

Als je met een verrekijker naar Zubenelgenubi kijkt zie je niet één maar twee sterren. Astronomen hebben de bewegingen van beide sterren bestudeerd en ze denken dat het vermoedelijk gaat om een dubbelster; twee fysiek aan elkaar gerelateerde sterren die om een gezamenlijk zwaartepunt draaien. Echter de sterren staan nogal ver van elkaar af dus een omlooptijd zou ergens in de buurt van 200.000 jaar uitkomen en dat is erg lang. Mogelijk zijn ze dus toch niet door middel van de zwaartekracht met elkaar verbonden. Zubenelgenubi straalt meer licht uit dan onze Zon. De ster bevindt zich op een afstand van ongeveer 77 lichtjaar.

Continue reading

Arcturus – de helderste ster van de ossenhoeder

De ster Arcturus is ongeveer 25 keer zo groot als onze Zon. De ster heeft een hele grote eigenbeweging, de beweging lang de sterrenhemel. Alleen Alpha Centauri, de meest nabije ster heeft, van alle heldere sterren, een nog grotere eigenbeweging. Wat leert ons die grote eigenbeweging? Arcturus beweeg zich met een snelheid van 122 kilometer per seconde ten opzichte van ons zonnestelsel. Arcturus heeft een heel andere snelheid en richting dan de hoofdstroom van sterren in de schijf van ons sterrenstelsel. In plaats daarvan beweegt Arcturus zich haaks door de galactische schijf heen. Arcturus is een oude ster die samen met 52 andere sterren met dezelfde richting en snelheid door ons sterrenstelsel beweegt. Arcturus is vermoedelijk veel ouder dan onze …

Continue reading

Acrux in het sterrenbeeld Zuiderkruis

De blauwachtige ster Acrux, ook bekend als alpha Crucis, is de helderste ster van het sterrenbeeld Zuiderkruis – Crux. In helderheid is het de 13-de ster aan de sterrenhemel. De ster bevindt zich ver ten zuiden van de hemelequator dus de ster kan vanuit Nederland nooit gezien worden. Je zal naar het zuidelijk halfrond moeten afreizen om de ster en het sterrenbeeld te kunnen zien. Voor iedereen die beneden 27° noorderbreedte woont bereiken Acrux en het Zuiderkruis hun grootste hoogte boven de zuidelijke horizon (de middernachtelijke culminatie genoemd) tussen eind maart en begin april. Hoe meer je naar het zuiden gaat hoe beter je de ster kan waarnemen. Vanaf ongeveer Brisbane in Australië is de ster circumpolair en kan dus …

Continue reading

Astronomen ontdekken 10 miljard jaar oude bruine dwerg

Astronomen hebben een bruine dwerg ontdekt die ongeveer 10 miljard jaar geleden is ontstaan en die bestaat uit gas dat ongeveer 250 keer schoner is dan de Zon. Een internationaal team van astronomen heeft een bruine dwerg ontdekt (dit is een ster die te klein is voor kernfusie) met de zuiverste samenstelling en de grootste massa tot nu toe. Het gaat om het object SDSS J0104+1535. De bruine dwerg maakt deel uit van de halo van ons sterrenstelsel. Deze halo bestaat uit de oudste sterren die we kennen. De ontdekking werd gepubliceerd in de Monthly Notices van de Royal Astronomical Society. Bruine dwergen houden het midden tussen een planeet en een volledig ontwikkelde ster. Hun massa is te klein om …

Continue reading