Een Chinese blik op de herfst

De witte tijger

De witte tijger uit de oude Chinese cultuur (credit: chinaculture.org)

Op 23 september 2015 om 10.20 uur is bij ons officieel de astronomische herfst begonnen. Dit is het punt waarop dag en nacht precies even lang zijn. De meteorologische herfst begint al op 1 september.

In de Chinese tradities wordt het herfstseizoen geassocieerd met de kleur wit, het geluid van gehuil, de emoties van zowel moed als verdriet, het orgaan longen, het element metaal en de witte tijger. In de Chinese denkwijze wordt de herfst ook geassocieerd met het westen en met dromen en visioenen.

Wat betekent dit allemaal? Het is een systeem dat beschrijft hoe de natuur, volgens de oude Chinese filosofen, werkt.

Voor de Chinezen is de natuur meer dan een verandering van de seizoenen. De natuur is overal om ons heen, in alle dingen. De cycli van de natuur zoals die door de oude Chinezen werden begrepen zijn heel goed vergelijkbaar met de westerse. De Chinese beschaving bloeide al ruim 15 eeuwen voor het begin van het Romeinse keizerrijk op. Tegenwoordig is een groot deel van de Chinese cultuur gebaseerd op het onderhouden en uitbreiden van deze oude wijsheden. Dit in tegenstelling tot het westen waar we steeds meer de oude ideeën willen vervangen door nieuwe wijsheden.

We weten allemaal dat dingen ontspruiten en daarna beginnen te groeien (Lente). Ze groeien op en beginnen te bloeien (Zomer) en bereiken hun top (nazomer). Ze beginnen te verdrogen en sterven af (herfst). Daarna komen ze in een rustperiode (winter). In de Chinese denkwijze zijn deze vijf seizoenen een bewijs dat de cyclus zich steeds opnieuw herhaald waarbij iedere rustperiode in de winter wordt gevolgd door een periode van groei in de lente.

Elk van de vijf fases of seizoenen in de antieke Chinese filosofie wordt geassocieerd met specifieke zaken: richtingen, kleuren, geluiden, organen in het lichaam en fundamentele elementen zoals water, vuur of metaal en echte of mythologische beesten.

Nog een eenvoudig voorbeeld. De zomer wordt geassocieerd met vreugde, de herfst wordt geassocieerd met verdriet en moed. Door de positie van de Aarde in zijn baan om de Zon wordt het licht minder en de dagen worden korter. Bomen en planten bouwen hun groeicyclus af. Verdriet en moed zijn natuurlijke emoties bij deze veranderingen. Verdriet is dus geen emotie die je moet proberen te vermijden. Nee, verdriet is gewoon een onderdeel van de natuur.

Om het begin van de herfst te vieren zo je, volgens de oude Chinese filosofen dus met jee zicht richting westen moeten gaan staan en enige tijd nadenken over het leven en wat je er mee wilt doen. Je ontsteekt witte kaarsen om de toenemende duisternis het hoofd te bieden of je zet witte bloemen op je tafel. Wit is in de Chinese filosofie de kleur van de herfst.

Sta jezelf toe te huilen om de dingen die je hebt verloren want volgens de oude Chinese filosofie is huilen het geluid van de herfst.

Het Chinese begrip over de cyclus van de natuur lijkt denkbeeldig maar als je je wat meer gaat verdiepen dan zie je de vijf elementen uit de Chinese filosofie overal om je heen terugkomen. Je ziet ze in relaties, tijdens een werkdag en in de voortgang van een toneelstuk of een boek. In het proces van ouder worden, tijdens het eten van een maaltijd, in de groei van de gewassen in een tuin en in de politiek en in het bedrijfsleven. Alles ontspruit, komt tot wasdom, is oogstrijp, wordt broos en sterft en daarna begint de cyclus weer opnieuw.

Laatste bewerking: 13 september 2015
Laatste keer bewerkt op: 4 maart 2017