Qixi feest en het verhaal van de Chinese Valentijnsdag

De herdersjongen en het wevende meisje
Afbeelding van de herdersjongen en het wevende meisje die nu nog steeds worden vertegenwoordigd tijdens het Qi Xi Jie festival.

Qixi is ook bekend als het Dubbel zeven festival. Qixi (qī xī jiē) gaat volledig over liefde en romantiek. In feite is deze dag het Chinese equivalent van Valentijnsdag.

Qixi wordt gevierd op de zevende nacht van de zevende maan maand (meestal in augustus) in China en het is gebruikelijk om op deze dag het sprookje van “het wevende meisje en de koeienhoeder” te vertellen.

Het mooiste meisje

Zoals het verhaal gaat, er was ooit eens een vriendelijke en aardige koeienhoeder met de naam Niulang. Zijn ouders waren vroeg gestorven en hij groeide op met zijn broer en schoonzus. Helaas mocht de schoonzus hem niet en hij besloot te vertrekken met alleen een oude os die hem gezelschap hield.

Niulang bouwde een klein huisje en probeerde en nieuw leven op te starten. Ofschoon hij vaak moe en hongerig was had hij altijd tijd om zijn oude os te verzorgen.

Op een dag begon de oude os plotseling te spreken. Hij vertelde Niulang dat hij vroeger de ster Taurus was maar gestraft werd toen hij wat zaden had gestolen om aan de mensheid te geven. Omdat hij de regels van het Hemelse Paleis had overtreden werd hij als straf als een os naar de Aarde gestuurd.

Liefde op het eerste gezicht

In de buurt van Niulang’s huisje bevond zich een heilig meertje waar de jonge godinnen zich wasten. De os nam Niulang er mee naar toe en hij vertelde hem dat Zhinu, het mooiste meisje van het heelal er naar toe zou gaan. Als Niulang haar kleren zou verstoppen dan zou ze blijven en zijn vrouw worden.

Zhinu was niet alleen bekend om haar schoonheid maar ook om het weef- en borduurkunsten. Ook was ze de kleindochter van de Jade keizer. Niulang verstopte zich in het gras en wachtte op de godinnen. Nadat ze hun kleren hadden uitgedaan en in het meertje waren gegaan stal Niulang de kleren van Zhinu. De andere godinnen schrokken hiervan en renden weg. Ze lieten Zhinu alleen achter.

Niulang gaf haar haar kleren terug. De twee werden verliefd op elkaar en trouwden kort daarna.

Achtervolgd door de keizerin

Toen de oude os stervende was vertelde het beest aan Niulang dat zijn huid een man zou kunnen helpen om naar de hemel te vliegen en hij vertelde hem om zijn huid goed te bewaren. Niulang en Zhinu leefden lange tijd heel gelukkig samen en ze kregen zelf een tweeling. Een zoon die ze Broer Goud noemden en een dochter die ze Zus Jade noemden.

Aan hun geluk kwam een einde toe de Jade Keizer ontdekte dat zijn kleindochter met een sterveling was getrouwd. Hij droeg de keizerin op om Zhinu op te halen.

Op een dag kwam Niulang thuis en zag hij zijn kinderen huilen. Het enige dat ze hem konden vertellen was dat een oude vrouw hun moeder had meegenomen. Hij realiseerde zich wat er was gebeurd en hij pakte onmiddellijk de huid van de oude os.

Hij zette zijn twee kinderen in een mand die hij op zijn schouder droeg en ze zetten de achtervolging in op de keizerin.

Toen de keizerin Niulang en zijn kinderen zag werd ze boos. Ze sloeg langs de hemel met haar haarspeld en een woeste rivier vloeide richting de hemel. Hierdoor ontstond Tain He, de hemelse Rivier, die de twee geliefden van elkaar scheidde.

Niulang en zijn kinderen huilden tranen met tuiten en geraakt door hun verdriet veranderde de Jade keizer ze in sterren en stond hij hen toe dat ze elkaar jaarlijks eenmaal via de brug van eksters konden ontmoeten.

Omgeven door sterren

Als je in deze tijd van het jaar omhoog kijkt dan kan je de sterren Wega en Altaïr goed zien. Niulang is Altaïr en Zhinu is Wega. De hemelse Rivier die de beide geliefden van elkaar scheidt is de Melkweg.

Ten oosten van de Melkweg bevindt Altaïr zich in het midden van een formatie van drie sterren. De sterren aan weerszijden van Altaïr zijn zijn zoon en dochter. In het zuidoosten bevindt zich het sterrenbeeld Taurus dat de vorm van een stier heeft. Wega, ten westen van de Melkweg, is omgeven door sterren in de vorm van een weefgetouw.

Ieder jaar, op de zevende dag van de zevende maan maand zijn Wega en Altaïr het dichtste bij elkaar (optisch gezien want in werkelijkheid veranderd hun onderlinge afstand niet).

Traditionele vieringen

Het Qixi festival wordt al sinds de Han Dynastie (206 v. Chr. – 220 na Chr.) gevierd. Door de eeuwen heen is de manier waarop het festival wordt gevierd wel veranderd. In vroeger dagen was het ook bekend als een festival waar werd gebedeld om vaardigheden en het was ook bekend als het Dochtersfestival. Festivals variëren van regio tot regio maar meisjes moesten ceremonies uitvoeren om Zhinu om wijsheid te vragen, vaardigheden en om een goede man te vinden.

In sommige delen van de provincie Shandong werden fruit en gebakjes geofferd en werd er om intelligentie en wijsheid gebeden. Als er spinnen werden gezien die hun web maakten op een heilig object dan geloofde men dat Zhinu hun smeekbeden positief had beantwoord.

In andere regio’s maakten zeven vrienden samen dumplings en hoopten ze een naald, een koperen munt of een rode dadel te vinden die in drie van de dumplings waren verstopt. De naald symboliseert het handwerken, de munt betekende voorspoed en de rode dadel een vroeg huwelijk.

Er werden weef- en borduurwedstrijden gehouden om te zien wie de beste en de creatiefste was.

Tranen vergieten

De oude gebruiken van het Qixi festival en het verhaal van de Chinese Valentijnsdag dreigen verloren te gaan. Meer en meer jonge mensen vieren Qixi op dezelfde manier als 14 februari wordt gevierd in westerse landen.

Hotels, restaurants en bloemisten kapitaliseren dit door op de Chinese Valentijnsdag met speciale aanbiedingen te komen.

Sommige oudere Chinezen geloven dat als het regent tijdens het Qixi festival dit de tranen van Zhinu zijn als ze voor korte tijd herenigd is met Niulang en haar kinderen. Wellicht vergiet ze ook haar tranen omdat gebruiken en tradities langzaamaan verdwijnen.

Wanneer wordt Qixi gevierd?

Hier zijn de toekomstige datums voor het Qixi festival:

  • 2018: ‎17 Augustus
  • 2019: 7 Augustus
  • 2020: 25 Augustus
  • 2021: 14 augustus
  • 2022: 4 augustus

 

Eerste publicatie: 17 augustus 2018