Adrastea – maan van Jupiter

Metis en Adrastea

Opname, gemaakt door de Galileo-sonde, van Metis (links) en Adrastea (rechts). Omdat de manen erg klein zijn, zijn er geen scherpe opnames beschikbaar. (credit: NASA/JPL).

Binnen de baan van Io, de binnenste van de vier grote Galileïsche manen van Jupiter bevinden zich vier kleinere manen; Metis, Adrastea, Amalthea en Thebe. Al deze manen zijn onregelmatig van vorm omdat ze of te weinig massa hebben of omdat ze tijdens de vorming te weinig vloeibaar waren om een ronde vorm aan te nemen. De Galileo-sonde die jarenlang het Jupitersysteem heeft verkend heeft enkele oppervlakte structuren in kaart gebracht waaronder inslagkraters, heuvels en valleien.

Adrastea is de kleinste van deze binnenste manen met een gemiddelde diameter van ongeveer 17 kilometer. Adrastea draait op een afstand van 129.000 kilometer om Jupiter heen en heeft 0,298 Aardse dagen nodig voor een rondje.

De rotatieperiode van Adrastea niet met zekerheid bekend maar de omloopperiode bedraagt 7 uur. Omdat de baan van Io zich op een afstand van 422.000 kilometer van Jupiter bevindt is de maan onderhevig aan sterke getijdenwerkingen en men zou denken dat de maan al lang uit elkaar zou zijn getrokken. Echter door de geringe grootte is Adrastea relatief immuun voor getijdenkrachten. Samen met Metis draait Adrastea sneller om Jupiter heen dan Jupiter om zijn eigen as draait. Het is mogelijk dat Adrestea’s baan instabiel wordt en de maan te pletter slaat op Jupiter. Adrastea en Metis draaien beiden binnen Jupiter’s hoofdring, ze hebben vermoedelijk materiaal aangeleverd voor deze ring. De manen Amalthea en Thebe hebben materiaal voor de zogenoemde Gossamer-ring van Jupiter, aangeleverd.

Ontdekking
Adrastea is ontdekt door het team van de Voyager-2, dit was in juli 1979.

Naamgeving
Adrastea is vernoemd naar een Kretenzische nimf die voor Zeus zorgde in opdracht van zijn moeder Rhea. Rhea vertrouwde Zeus toe aan Adrastea om te voorkomen dat haar echtgenoot Chronos zijn kinderen zou opeten om zo zijn macht te handhaven.

Adrastea in cijfers
Ontdekt door D. Jewitt, E. Danielson, Voyager-2
Datum ontdekking juli 1979
Gemiddelde afstand tot Jupiter 129.000 km
Periapsis (dichtste nadering tot Jupiter) 128.768 km
Apoapsis (grootste afstand tot Jupiter) 129.232 km
Jaar 0,298 Aardse dagen
Omtrek baan 810.530,25 km
Gemiddelde baansnelheid 113.329,2 km/u
Baan excentriciteit 0,0018
Equatoriale inclinatie t.o.v. de baan 0,054°
Gemiddelde straal 8,2 km (13 * 10 * 8 km)
Omtrek aan de evenaar 51,5 km
Volume 2310 km3
Massa 7.493.342.165.485.970 kg
Dichtheid 3 g/cm3
Oppervlakte 844,96 km2
Zwaartekracht aan de oppervlakte 0,007 m/s2
Ontsnappingssnelheid 40 km/u
Lengte van de dag onbekend

Eerste publicatie: 17-02-2013
Laatste wijziging 10 september 2016