Astronomen ontdekken drie nieuwe bolhopen in onze Melkweg

Camargo 1107
De bolhoop Camargo 1107. Image credit: D. Camargo & D. Minniti

Twee astronomen hebben drie nieuwe bolhopen gevonden in de centrale uitstulping van ons Melkwegstelsel. Deze uitstulping heeft een doorsnede van ongeveer 10.000 lichtjaar en bestaat voornamelijk uit oude sterren, gas en stof.

Bolhopen of bolvormige sterrenhopen zijn oude groepen bestaande uit duizenden tot miljoenen sterren die door middel van de zwaartekracht met elkaar verbonden zijn en die een doorsnede hebben van ongeveer 100-200 lichtjaar.

Bolhopen behoren tot de oudst bekende objecten in het heelal en het zijn overblijfselen van de eerste periode van het bestaan van het heelal.

Omdat het overblijfselen zijn van stervorming in het jonge heelal bevatten bolhopen mogelijk belangrijke aanwijzingen over de geschiedenis van ons eigen sterrenstelsel, aldus Dr. Denilso Camargo van de Federale Universiteit van Rio Grande do Sol in Brazilië en Dr. Dante Minniti van de Universidad Andres Bello in Chili.

Omdat bolhopen eigenlijk de hele geschiedenis van ons sterrenstelsel hebben meegemaakt kunnen ze mogelijk worden gebruikt om de keten van natuurkundige processen die vanaf het begint tot nu toe in ons Melkwegstelsel hebben plaatsgevonden, te bestuderen.

In de huidige beeldvorming worden de centrale uitstulpingen van sterrenstelsels verdeeld in klassieke uitstulpingen en pseudo-uitstulpingen oftewel schijfvormige uitstulpingen.

Men neemt aan dat klassieke uitstulpingen zijn ontstaan uit gewelddadige gebeurtenissen zoals fusies van sterrenstelsels of het zinken van gigantische klonten gas en

Astronomen hebben echter nog geen eensluidend beeld over de bolhopen in ons sterrenstelsel en dan in het bijzonder ook de bolhopen die voorkomen in de centrale uitstulping.

Camargo 1108
Camargo 1108. Image credit: D. Camargo & D. Minniti

De nieuw gevonden bolhopen zijn Camargo 1107, Camargo 1108 en Camargo 1109 genoemd en ze bevinden zich tussen de 10.800 en 14.000 lichtjaar van de Zon. De drie bolhopen bevinden zich dicht bij het galactische vlak. Het zijn erg oude bolhopen en ze zijn heel erg arm aan wat astronomen noemen “metalen” (in de astronomie worden met metalen alle elementen zwaarder dan helium bedoeld). De bolhopen hebben een leeftijd van 12 tot 13.5 miljard jaar.

Camargo 1107, Camargo 1108 en Camargo 1109 zijn vermoedelijk overblijfselen van de allereerste groep van bolhopen die voornamelijk door dynamische processen werd vernietigd en ze zijn de bron van de oude sterren die de centrale uitstulping en de binnenste halo van onze Melkweg bewonen.

Eerder onderzoek suggereert dat een groot deel van de bolhopen kort na de Oerknal, in de periode van de re-ionisatie, is ontstaan.

Camargo 1109
Camargo 1109. Image credit: D. Camargo & D. Minniti.

Deze bolhopen suggereren dat het centrale deel van de Melkweg wordt bevolkt door een sub-populatie van erg oude en metaalarme bolhopen. Het is ook mogelijk dat deze drie bolhopen deel uitmaken van de oude klassieke uitstulping die ontstond tijdens een fusie met een ander sterrenstelsel in de eerste periode van het bestaan van onze Melkweg.

De ontdekking is gerapporteerd in een artikel dat is verschenen in de “Monthly Notices of the Royal Astronomical Society: Letters”.

Bron: Camargo & D. Minniti. 2019. Three candidate globular clusters discovered in the Galactic bulge. MNRASL 484 (1)

 

Eerste publicatie: 4 februari 2019