Nieuwe dwergplaneet ontdekt ver voorbij de baan van Pluto

Baan van 2015 RR245
In oranje de vermoedelijke baan van 2015 RR245 om de Zon. De periode bedraagt ± 700 jaar. (credit: Alex Parker/OSSOS team)

Astronomen hebben in de Kuipergordel een nieuwe dwergplaneet ontdekt. De dwergplaneet die de aanduiding 2015 RR245 heeft gekregen bevindt zich ver voorbij de baan van Pluto en heeft een omlooptijd om de Zon van ongeveer 700 jaar. De omlooptijd van Pluto bedraagt 248 jaar.

Volgens astronomen kunnen de ijsachtige objecten ver voorbij Neptunus ons veel meer leren over hoe de gasreuzen zijn ontstaan en zich van de Zon af hebben bewogen. Ze helpen astronomen om de puzzel over het ontstaan van het zonnestelsel op te kunnen lossen.

Het probleem is dat al deze ijsachtige objecten erg klein en erg lichtzwak zijn dus het is mazzel hebben als er al eens een grotere wordt ontdekt.

De precieze grootte van 2015 RR245 is nog niet bekend maar astronomen schatten die op ongeveer 700 kilometer. Pluto is het grootste object in de Kuipergordel met een diameter van 2371 kilometer.

Ontdekkingsfoto 2015 RR245
Op deze ontdekkingsfoto’s is 2015 RR245 zichtbaar als een langzaam bewegend object. (Credit: OSSOS team)

Astronomen ontdekten 2015 R245 in februari van dit jaar toen ze opnames bekeken die in september 2015 waren gemaakt met de Canada-France-Hawaii Telescoop op Hawaii. Het was een langzaam bewegend object op verschillende combineerde opnames. Zó langzaam dat het zeker twee keer zo ver als Neptunus van de Zon moest bevinden.

2015 RR245 is ontdekt door het OSSOS-project. OSSOS heeft inmiddels meer dan 500 objecten voorbij de ban van Neptunus ontdekt.

Dwergplaneten zijn zwaar genoeg om door toedoen van hun eigen zwaartekracht tot en bol te vervormen maar ze hebben de “rommel” in hun omgeving niet opgeruimd. Daar zijn ze te klein voor en dat maakt ook het verschil met de normale planeten zoals de Aarde of Jupiter. Deze definitie werd in 2006 aangenomen door de Internationale Astronomische Unie en het leidde ertoe dat Pluto zijn status als planeet kwijtraakte.

Astronomen weten nog niet precies welke baan 2015 RR245 volgt. Ze weten dat de baan sterk elliptisch is maar er zijn meer waarnemingen nodig om die exact te berekenen. Vooralsnog lijkt het erop dat de dichtste nadering tot de Zon ongeveer 24 Astronomische Eenheden bedraagt en de grootste afstand tot de Zon ongeveer 120 Astronomische Eenheden. (Eén Astronomische Eenheid komt overeen met de gemiddelde afstand van de Aarde tot de Zon en die bedraagt 150.000.000 kilometer).

Vermoedelijk in 2096 zal 2015 RR245 zijn dichtste nadering tot de Zon maken en tegen die tijd zal het object ongetwijfeld een mooiere naam hebben.

De andere bevestigde dwergplaneten in de Kuipergordel zijn Pluto, Eris, Haumea en Makemake. Er zijn nog een aantal objecten die op de nominatie staan om tot dwergplaneet benoemd te worden: o.a. Sedna, Quaoar en 2007 OR10.

Bron: diverse persberichten, 11 juli 2016