Wat is donkere materie?

Ongeveer 80% van de massa van het heelal bestaat uit materie die wetenschappers niet rechtstreeks kunnen waarnemen. Deze materie zendt geen licht of energie uit en is daarom bekend als “donkere materie”. In de vijftiger jaren van de vorige eeuw wezen studies van andere sterrenstelsels uit dat het heelal meer materie bevat dan we met het blote oog kunnen zien. Er is nog steeds geen direct bewijs voor het bestaan van donkere materie omdat het niet is waargenomen maar wetenschappers hebben wel sterke aanduidingen dat deze donkere materie bestaat.De gebruikelijke materie waar het heelal uit bestaat wordt baryonische materie genoemd en is samengesteld uit protonen, neutronen en elektronen. Donkere materie kan baryonisch of niet-baryonisch zijn. Om de elementen waaruit het …

Continue reading

De ruimte – wat is dat?

Vanuit het perspectief van ons aardlingen begint de ruimte op ongeveer 100 kilometer boven onze planeet, daar waar er niet meer voldoende zuurstof is om te ademen en waar licht niet meer wordt gebroken. In dat gebied waar blauw plaats maakt voor zwart omdat er onvoldoende zuurstof moleculen aanwezig zijn om de lucht blauw te kleuren. De ruimte is een vacuüm en dat betekent dat geluid zich niet kan voortplanten want moleculen zijn niet dicht genoeg bij elkaar om geluid door te geven. Maar dat betekent niet dat de ruimte leeg is. Gas, stof en andere materiedeeltjes zweven rond legere gebieden in de ruimte terwijl de meer vollere gebieden planeten, sterren en sterrenstelsels herbergen.

Continue reading

Hoeveel sterren zijn er in het heelal?

Een amateurastronoom die op een heldere avond naar de sterrenhemel kijkt heeft er een hele uitdaging aan om alle sterren te tellen die met het blote oog zichtbaar zijn. Met grotere telescopen worden er meer sterren zichtbaar en dat zijn er zó veel dat we tijd te kort komen om ze allemaal te tellen. Dus hoe bepalen astronomen eigenlijk hoeveel sterren er in het heelal zijn? De eerste uitdaging is proberen te bepalen wat het heelal eigenlijk is. Dat antwoord is eigenlijk al niet te geven want we weten niet of het heelal oneindig groot is of niet. Het waarneembare heelal gaat terug tot ongeveer 13,7 miljard lichtjaar maar er kan misschien nog veel meer zijn dat we niet kunnen …

Continue reading

Hoeveel sterrenstelsels zijn er in het heelal?

Sterrenstelsels – grote verzamelingen van sterren die ons heelal bevolken – zijn overal waar we maar kijken in het heelal. Het mooiste voorbeeld hiervan is de Hubble eXtreme Deep Field. Dit is een collectie foto’s die zijn gemaakt met de Hubble ruimtetelescoop en die duizenden en duizenden sterrenstelsels laten zien in een heel klein gebiedje aan de sterrenhemel. Schatten hoeveel sterrenstelsels er in het heelal zijn is een hele lastige klus. Grote getallen zijn een onderdeel van het probleem. Als je eenmaal in de miljarden zit dan beginnen de problemen. Een ander probleem is de beperking in onze instrumenten. Om het beste beeld te hebben moet de telescoop een grote opening hebben (dat is de diameter van de lens of …

Continue reading

Het uitdijende heelal: van de Oerknal tot Vandaag

  Met de Oerknal werd het heelal als een onvoorstelbare hete en compacte punt geboren. Toen het heelal net 10-34 -ste seconde oud was (dat is een honderdste van een miljardste van een triljoenste van een triljoenste seconde) vond er een geweldige uitdijing plaats die we inflatie noemen. Tijdens deze inflatie dijde het heelal sneller dan het licht uit. Het verdubbelde in die fractie van een seconde meer dan 90 maal in grootte. Van subatomaire grootte naar de grootte van een golfbal.

Continue reading

Wat is de Hubble Constante?

De Hubble Constante is de eenheid die de uitdijing van het heelal beschrijft. Sinds de Oerknal, ongeveer 13,8 miljard jaar geleden, is het heelal groter en groter geworden. Hoe groter het heelal wordt hoe sneller het uitdijt. Niet alleen de snelheid van de uitdijing is interessant voor astronomen maar ook de gevolgen van deze uitdijing. Als de snelheid van uitdijing af zou nemen dan betekent dit volgens de wetenschap dat er iets is dat deze uitdijing vertraagd. Misschien is het donkere materie dat dit doet maar die kan niet met conventionele instrumenten worden gemeten. Als de uitdijing toeneemt dan kan het ook zo zijn dat donkere materie daar verantwoordelijk voor is.

Continue reading

Australische astronomen ontdekken de oudste ster

Een team dat wordt geleid door astronomen van de Australian National University heeft de oudst bekende ster in het heelal ontdekt. De ster is kort na de Oerknal, 13.7 miljard jaar geleden gevormd. De ontdekking zorgt er voor dat astronomen de chemische samenstelling van de allereerste sterren kunnen bestuderen om zo een beter inzicht te krijgen over hoe het heelal er in zijn kindertijd uitzag. Het is voor het eerst dat astronomen kunnen zeggen dat ze onomstotelijk bewijs hebben gevonden voor een chemische vingerafdruk van één van de allereerste sterren. Het is de eerste stap in het begrijpen hoe deze sterren waren. De ster werd ontdekt met de Skymapper telescoop van de ANU die deel uit maakt van het Siding Spring …

Continue reading

Hoe groot is het heelal?

Inleiding Met het voortschrijden van de techniek zijn astronomen in staat gebleken terug in de tijd te kijken naar het moment net na de Oerknal. Dit suggereert dat het gehele heelal binnen ons gezichtsveld zou kunnen liggen. Maar de grootte van het heelal hangt af van verschillende factoren waaronder zijn vorm en de uitdijing. Hoe groot is het heelal? De waarheid is dat astronomen geen flauw idee hebben hoe groot het heelal is.

Continue reading

Hoe oud is het heelal?

Leeftijd is slechts een getal maar als het gaat over de leeftijd van het heelal dan is het wel een heel belangrijk getal. Onderzoek heeft uitgewezen dat het heelal ongeveer 13,8 miljard jaar oud is. Hoe hebben onderzoekers bepaald hoeveel kaarsjes ze op de verjaardagstaart van het heelal moeten zetten? Er zijn twee methodes om de leeftijd van het heelal te berekenen: ze kunnen de oudste objecten in het heelal bestuderen en ze kunnen meten hoe snel het heelal uitdijt.

Continue reading

Iets over de Oerknal

  De Oerknal was het begin van het heelal zoals wij dat kennen. Dat is tenminste wat de meeste wetenschappers beweren. Maar was het ook het eerste begin en zal het ook het laatste zijn? Een populaire afbeelding van het jonge heelal laat een enkele Oerknal zien waarna de ruimte als een ballon snel groter werd. Maar een andere theorie zegt dat we leven in een heelal met 11 dimensies waarin alle deeltjes zijn gemaakt van kleine trillende snaartjes. Deze theorie maakt een heelal dat vastzit in een cyclus van Oerknallen en Grote Krimpen.

Continue reading